Chuỗi trầm, vòng trầm của ông bà để lại: đeo thế nào, cất thế nào để giữ được lâu
Trả lời ngắn: chuỗi trầm của ông bà nên được đeo vào những dịp có ý nghĩa thay vì đeo hằng ngày, tháo ra trước khi tắm, rửa tay, nấu ăn, tập luyện hay xịt nước hoa. Lau bằng khăn mềm khô, thay dây khi dây chùng hoặc bạc, và cất trong hộp riêng, khô, không mùi. Trước khi đeo lại một chuỗi đã cất lâu, kiểm tra dây và từng hạt để không bị đứt rơi giữa đường.
Thứ gì làm hỏng chuỗi trầm
Hạt trầm là gỗ có dầu, nên nó phản ứng với những gì tiếp xúc hằng ngày. Mồ hôi có muối, xà phòng có chất tẩy, nước hoa và kem dưỡng có cồn và dầu khác. Theo thời gian, chúng làm mặt hạt xỉn, đổi màu loang, và mùi trầm bị lấn bởi mùi da, mùi mỹ phẩm. Nước làm gỗ trương rồi co, lâu ngày dễ nứt chân lông ở hạt mỏng.
Một số người tin rằng đeo nhiều sẽ làm hạt "lên nước", bóng hơn. Bóng do tay chà là có thật, nhưng đó là lớp bóng mặt, không phải dầu trầm tăng thêm. Bóng do mồ hôi bám lại thì kèm theo mùi chua chứ không thơm.
Đeo vào lúc nào thì hợp
- Dịp giỗ, lễ chùa, ngày Tết, những buổi gia đình cần một vật nhắc về người đã khuất.
- Khi ngồi niệm hoặc tụng kinh, với chuỗi vốn được ông bà dùng để lần hạt.
- Không đeo khi tắm, bơi, nấu nướng, làm vườn, tập thể thao hoặc ngủ.
Với chuỗi niệm của người đi trước, nhiều gia đình giữ nguyên cách dùng cũ: lần hạt bằng tay sạch, không quàng lên cổ khi vào nhà vệ sinh, không đặt xuống sàn. Đó là cách giữ sự trang nghiêm mà người dùng trước đã gìn giữ.
Lau và làm sạch
Sau mỗi lần đeo, dùng khăn cotton mềm khô lau quanh từng hạt. Nếu hạt bám bụi trong khe, dùng bàn chải lông thật mềm chải nhẹ. Không ngâm nước, không rửa xà phòng, không lau cồn, không bôi dầu ăn hay dầu dưỡng gỗ để làm bóng, vì những thứ đó đổi mùi và có thể làm ố màu.
Chuỗi bị ướt bất ngờ thì thấm khô ngay bằng khăn, treo ở chỗ thoáng mát cho khô tự nhiên, không sấy và không phơi nắng gắt.
Dây là thứ hỏng trước hạt
Dây thun co giãn lão hoá sau vài năm, có khi nhanh hơn nếu hay kéo giãn. Dây dù, dây lụa bền hơn nhưng cũng mòn ở lỗ hạt và ở nút. Dấu hiệu cần thay: dây chùng, lộ khoảng hở giữa các hạt, dây bạc màu hoặc xơ ở gần nút. Đừng đợi tới lúc đứt, vì một chuỗi đứt trên đường là có thể mất hạt.
Khi thay dây, đếm và chụp ảnh thứ tự hạt trước, nhất là chuỗi có hạt cái, hạt đếm hay tua. Nếu tự xâu, trải chuỗi trên khay có gờ để hạt không lăn. Nếu nhờ thợ, ghi lại số hạt và cân nặng khi giao, nhận lại thì kiểm lại.
Kiểm tra hạt nứt và hạt lạ
Soi từng hạt dưới đèn: hạt nứt chân chim, sứt mép lỗ, hoặc có hạt màu khác hẳn những hạt còn lại. Hạt khác màu có thể là hạt được thay thế trong một lần đứt dây trước đây, và đôi khi là hạt ép lẫn vào. Ghi chú lại, không cần thay ngay, nhưng biết để kể đúng câu chuyện của chuỗi.
Cũng đừng ngạc nhiên nếu chuỗi của gia đình hoá ra là trầm ép hoặc trầm tẩm. Nhiều chuỗi được mua làm quà nhiều năm trước, khi chưa ai để tâm. Giá trị kỷ vật không đổi vì chuyện đó, nhưng cách giữ thì có khác: trầm ép sợ nước hơn vì keo có thể bở.
Cất chuỗi cho đúng
Mỗi chuỗi một túi vải mềm hoặc một ngăn hộp riêng, để hạt không cọ vào trang sức kim loại. Đặt chuỗi nằm thoải mái, không treo lâu ngày vì dây giãn theo trọng lượng. Hộp để nơi khô, mát, không cùng ngăn với nước hoa hay long não.
Nhà có trẻ nhỏ thì cất cao và kín: hạt tròn nhỏ là vật trẻ có thể cho vào miệng và hóc. Chuỗi đứt dây càng nguy hiểm hơn vì hạt rơi lăn khắp sàn.
Mang chuỗi trầm đi xa
Khi đi du lịch hay đi công tác, nhiều người muốn mang theo chuỗi của ông bà như một vật nhắc nhở. Cất chuỗi trong túi vải bỏ vào hành lý xách tay, đừng để trong vali ký gửi vì dễ bị đè và khó tìm nếu thất lạc. Tránh để trong túi nilon kín cùng đồ ướt, đồ vệ sinh cá nhân.
Với chuyến đi ra nước ngoài, nên biết rằng các loài cây dó cho trầm thuộc diện được quốc tế kiểm soát buôn bán. Một chuỗi đeo cá nhân thường không gây chuyện gì, nhưng quy định từng nước khác nhau, và khối lượng lớn hoặc hàng mang đi bán là chuyện khác hẳn. Nếu định mang nhiều trầm hoặc mang để làm quà, hãy hỏi cơ quan hải quan hay cơ quan quản lý chuyên ngành trước khi đi, đừng dựa vào lời truyền miệng.
Khi muốn truyền chuỗi cho con cháu
Một chuỗi trầm đi qua nhiều đời mang theo dấu tay của từng người. Trao lại thì kèm luôn câu chuyện: của ai, dùng vào dịp nào, đã thay dây mấy lần, hạt nào là hạt gốc. Người nhận biết cách giữ và biết vì sao nó quý, thay vì chỉ nhận một món trang sức.
Nếu cần một chuỗi trầm mới để đeo hằng ngày, để chuỗi cũ của ông bà được nghỉ trong hộp, có thể xem các mẫu tại Vật Phẩm Phong Thuỷ và hỏi rõ đó là trầm nguyên hạt hay trầm ép.